Ankara'da diyet yemek servislerine yönelen kitle, ne yemesi gerektiğini bilmeyen bir kitle değil. Kalori hesabını bilen, listeyi elinde tutan, ancak o listeyi mesai düzeninin içine sığdıramayan bir profil söz konusu. Talebin büyüdüğü yer tam olarak burası: bilgi tarafı değil, uygulama tarafı.
Ankara'da diyet yemek servislerine yönelen kitle, ne yemesi gerektiğini bilmeyen bir kitle değil. Kalori hesabını bilen, listeyi elinde tutan, ancak o listeyi mesai düzeninin içine sığdıramayan bir profil söz konusu. Talebin büyüdüğü yer tam olarak burası: bilgi tarafı değil, uygulama tarafı.
Başkentte öğün kararı gün ortasında değil sabah veriliyor
Şehrin istihdam profili bu tabloyu belirgin hale getiriyor. Kamu kurumlarının, bakanlıkların ve üniversitelerin yoğunlaştığı bir yerde çalışma saatleri büyük ölçüde sabit. Kamuda yaygın olan mesai düzeni sabah erken başlıyor ve öğle arası çoğu kurumda bir saatle sınırlı. Söğütözü ile Eskişehir yolu hattındaki ofis yoğunluğu da benzer bir ritimle çalışıyor.
Bir saatlik arada gerçekte olan şey şu: kişi ne yiyeceğine karar vermiyor, yürüme mesafesindeki seçenekler arasından birini seçiyor. Karar aralığı daraldıkça diyetle uyumlu bir seçenek bulma ihtimali de daralıyor. Akşam tarafında ise ikinci bir darboğaz var. Ankara trafiği sabah ve akşam olmak üzere iki bantta sıkışıyor, eve varış saati geriye kaydıkça tartılı bir öğün hazırlamak uykuyla yarışan bir işe dönüşüyor.
Eve teslim modelin karşılık bulduğu nokta burası. Model, öğün kararını gün ortasından alıp sabaha, hatta bir önceki haftaya taşıyor.
Ankara'yı bu hizmet açısından diğer büyük şehirlerden ayıran şey de aynı yerde duruyor. Çalışma saatlerinin görece standart olduğu bir şehirde sabah teslim penceresi dar ve tahmin edilebilir bir aralığa oturuyor. Mesai başlangıcının kişiden kişiye daha çok değiştiği yerlerde ise aynı pencere dağılıyor. Başkentte teslimat planı bu nedenle kişisel tercihe göre değil, şehrin ortak sabah ritmine göre kuruluyor.
Modelin Ankara'daki işleyişi
İşleyiş menü tercihinden değil ölçümden başlıyor. Diyetisyen görüşmesinde boy, kilo, yaş, gün içindeki hareket düzeyi ve hedef konuşuluyor; günlük kalori aralığı ile ana ve ara öğün sayısı bu adımda netleşiyor. Menü sonrasında bu kademeye göre kuruluyor, yani aynı öğün farklı porsiyon büyüklüklerinde çıkabiliyor. Kişinin kendi diyetisyeninden aldığı bir liste varsa menü o liste üzerinden de kurulabiliyor.
Ankara özelinde operasyonun asıl yükünü teslim saati taşıyor. Öğünler pişmiş ve porsiyonlanmış halde sabah bırakılıyor, çünkü teslimatın çalışan evden çıkmadan tamamlanması gerekiyor. Dört şehirde çalışan ve bu hizmeti on bir yıldır sürdüren Formena'nın başkent planı da merkez ilçeler üzerine kurulu; Çankaya, Keçiören ve Yenimahalle gibi ilçelere sabah teslimatı yapılıyor. İşleyişin adım adım karşılığı ankara diyet yemek servisi sayfasında anlatılıyor.
Burada çoğu zaman gözden kaçan bir ayrıntı var: ilçe sınırı ile teslimat rotası her zaman örtüşmüyor. Aynı ilçenin merkeze yakın mahallesi ile çeperdeki mahallesi farklı rotalara düşebiliyor, bu yüzden adres teyidi sipariş öncesinde yapılan bir adım olarak duruyor. Üretim tarafında ise ISO 22000 gıda güvenliği yönetim sistemi uygulanıyor, yani hijyen ve izlenebilirlik denetime tabi bir standarda bağlı.
Ofis adresine teslim kurumsal tarafta ayrı bir kullanım oluşturdu
Kurum ve ofis yoğunluğu, hizmetin ev dışında ikinci bir kullanım biçimini üretti. Teslimat adresi olarak ev yerine ofis verildiğinde öğün çalışanı işyerinde karşılıyor ve öğle arasının tamamı yemek arayışına harcanmıyor. Aynı adrese birden fazla kişinin öğünü tek seferde bırakılabildiği için bu kullanım ekip düzeyinde de işliyor. Ofise teslimde belirleyici olan tek şey adres değil; öğünün mesai boyunca uygun koşulda bekleyebileceği bir alanın bulunması da planın parçası.
Kurumsal tarafta modeli işlevli kılan şey menünün kendisi değil öngörülebilirlik. Öğünün ne zaman geleceği ve ne içereceği baştan belli olduğunda, gün içinde verilmesi gereken bir karar daha ortadan kalkıyor.
Model herkese uymuyor
Sabit bir adreste ve sabit saatlerde çalışmayan kişiler için tablo değişiyor. Gün boyu sahada dolaşan, adresi sürekli değişen veya vardiya usulü çalışan biri için sabah bırakılan öğünün saklanma koşulu başlı başına ayrı bir problem. Merkez dışındaki ilçelerde ise belirleyici olan rota kapsamı; teslimat planı şehrin her noktasına aynı biçimde uzanmıyor.
Sınırın net çizilmesi gereken bir alan daha var. Tanı konmuş bir hastalığa bağlı beslenme düzeni gerektiren durumlarda menü, kişinin kendi hekiminin ve diyetisyeninin belirlediği çerçeveye göre kurulmalı. Hazır diyet yemek hizmeti bu çerçeveyi kurmuyor, kurulmuş bir çerçeveyi uygulanabilir hale getiriyor. Ayrım küçük görünse de sorumluluğun kimde olduğunu değiştiriyor.
Ankara'daki talep artışının işaret ettiği şey de bu. Şehirdeki insanlar diyet konusunda birdenbire daha bilgili hale gelmedi, diyeti uygulayacak zamanı bulmakta daha çok zorlanır hale geldi. Hizmetin büyümesi bir beslenme trendinden çok, bir zaman probleminin dışarıya devredilmesi olarak okunabilir.
Yorum Yazın