12 Nisan’da ‘’Türkiye İnterneti’’ 20. Yılını doldurdu. 20 yılda hayatımızda neler değişti neler. Kolaylıklarının yanında zorlukları ve riskleri de beraberinde getiriyor.
Hayatımızı değiştiren internet, amacına uygun ve bilinçli kullanıldığında mükemmel bir teknoloji olurken kötü amaçlarla kullanıldığında bir suç aleti olarak karşımıza çıkıyor.
Detaylara geçmeden size dünyada 60 saniyede internette neler olduğunu rakamlarla anlatmak isterim. 200 milyon e-posta gönderiliyor, arama motorlarından 694.445 arama yapılıyor, Facebook’ta 695.000 durum güncelleme, 79.364 paylaşım, Flickr’a 20 milyondan fazla fotoğraf yükleniyor, Youtube’de 1.5 milyon video izleniyor, Apple Store'dan 47 bin uygulama indiriliyor, 320 yeni Twitter hesabı açılıyor, Amazon'da 83 bin ürün satılıyor, Pandora'da 61 saatlik müzik dinleniyor, Skype’de 6150 saatten fazla konuşma gerçekleşiyor, 11 milyon kişi Messenger ‘den Chat yapıyor, Youtube’de 600 den fazla video paylaşılıyor, 2 milyon kişi online porno izliyor.
Hal böyleyken interneti hangimiz daha verimli, daha verimsiz kullanıyoruz diye sorgulamalıyız. Özellikle ailemizin yeni bir üyesi olan ‘’İNTERNET’’ çocuklarımızın hayatına girmişken.
Acaba hangimiz İnternet konusunda bilgi sahibiyiz. Maalesef ki bilgi sahibi değiliz, bilgi sahibi de olmak istemiyoruz. Bilgi sahibi olsak, çocuklarımız ve biz kişisel bilgi paylaşımı, cinsel içerikli mesajlar, sanal dolandırıcılık, siber zorbalık, şiddet, nefret, ırkçılık, çevrimiçi oyunlar ve zararlı yazılımlarla hiç karşılaşır mıyız? Karşılaşıyoruz.
Bilgi sahibi olsak, İnternetin; dünyamızı değiştirdiğini, ailemizin yeni bir üyesi, hayatımızın vazgeçilmez bir parçası, bir tıkla uzakları yakınlaştıran, eşsiz bir bilgi kaynağı, kütüphane, bir okul banka şubesi, bilet satış ofisi vb. olduğunu bilirdik. Güvenli kullanırdık. Güvenli demişken, interneti güvenli kullanmanın farklı yolları da var. Bunlar sıralanabilir ama önce şunu bilmeliyiz: İnternette ‘’izleniyoruz’’. Ne yapsak ne etsek izleniyoruz.
Örnek verecek olursak Rusların yeni arama motoru olarak çıkardığı Yandex’e isminizi yazıp arama yaptığınızda sizin fotoğrafınız, sizin sevdiğiniz sanatçılar, son günlerde ne dinlersiniz bunlarla ilgili videolar blog olarak sizlere sunuluyor.
Peki, nasıl olur bu diyorsanız İnternette paylaştığınız, sosyal paylaşım sitelerine yaptığınız yorumlar, beğendikleriniz (like) ve paylaşımlarınızla oluyor. Bununla birlikte bazı ‘’beyaz şapkalılar’’ tarafından bizle ilgili kapsamlı bir rapor hazırlanıyor. Hazırlanan bu raporlarla da biz Ne yaparız? Ne yeriz? Neredeyiz? Nereye gidiyoruz? ortaya çıkıyor.
Yazdıklarımıza, paylaştıklarımıza her zaman dikkat etmeliyiz. Bunu yapabildikçe interneti güvenli kullanmış oluruz. Aslında gelecekle de ilgili bilgiler veriyor anlatmaya çalıştığım bu detaylar. Yakın zamanda akıllı telefonlara indirdiğimiz uygulamalar bizleri uyaracak. Bir alışveriş merkezinde gezerken size o alışveriş merkezi içerisinde hizmet sunan mağazalar, Restoranlar kampanyalarını bize mesaj yoluyla iletecek. Bizde hangi mağazada hangi kampanya var bunu öğrenmiş olacağız.
İnternet Güvenlik Uzmanları sosyal paylaşım sitelerini kullananları uyarıyor. Bilgilerinizi tam yazmayın. Yazımın son bölümünde de özellikle gençlerin çok yakındığı Facebook şifrem çalındı? bu konuda ne yapmam gerek diyenler için önemli olduğunu düşündüğüm bir linki vermek istiyorum.
Eğer ki sosyal paylaşım sitesi Facebook’ta şifrelerinin çalındığını düşünenler varsa http://www.guvenliweb.org.tr/guvenlik/node/136 adresinden şikâyetlerini bildirebilirler.
Kalın sağlıcakla…
