Ünlü satış platformu sahibinden.com BETAM işbirliğiyle yapılan çalışmada satılık ve kiralık konut fiyatlarında 11 aylık düşüş trendinin devam ettiği bildirildi.
Ünlü sat?? platformu sahibinden.com BETAM i?birli?iyle yap?lan çal??mada sat?l?k ve kiral?k konut fiyatlar?nda 11 ayl?k dü?ü? trendinin devam etti?i bildirildi.
sahibinden.com’un, Bahçe?ehir Üniversitesi Ekonomik ve Toplumsal Ara?t?rmalar Merkezi (BETAM) i?birli?iyle haz?rlanan “sahibindex Kiral?k ve Sat?l?k Konut Piyasas? Görünümü” May?s raporunda kiral?k ve sat?l?k konut piyasas?ndaki de?i?imler mercek alt?na al?nd?.
Rapora göre reel fiyatlardaki dü?ü? 11 ayd?r devam ediyor. Reel fiyatlardaki y?ll?k de?i?im oran? ülke genelinde yüzde -21’e, ?stanbul’da yüzde -22,8’e, ?zmir’de ise yüzde -20,2’ye kadar gerilemi?tir. Ankara’da da dü?ü? görülmü? fakat yüzde -17,3 seviyesinde kalm??t?r.
Reel konut fiyat?nda dü?ü? devam ediyor
2020 May?s’tan itibaren sürekli artan ülke genelindeki reel konut fiyat endeksinin 2023 Temmuz’dan bu yana gösterdi?i dü?ü? 2024 May?s’ta da devam etmi?tir (?ekil 1).
Reel konut fiyat endeksi May?s’ta Nisan’a k?yasla 3,8 puanl?k azal??la 166,2 olmu?tur.
Nisan’dan May?s’a enflasyon oran? yakla??k yüzde 3,4 olurken Türkiye genelinde cari konut fiyat art??? ayn? dönemde yüzde 1’de kalm??t?r.
Son aylarda cari konut fiyatlar? sistematik olarak enflasyonun alt?nda kald???ndan reel fiyatlar azalmaktad?r.
?ekil 1: Türkiye genelinde reel konut fiyat endeksi (2017 Eylül=100)
Reel sat?? fiyat?nda dü?ü? üç büyük?ehirde de devam ediyor
Önceki dokuz ayda oldu?u gibi konut reel sat?? fiyat? üç büyük?ehirde May?s ay?nda da dü?mü?tür. Nisan’dan May?s’a reel konut fiyat? ?stanbul’da 3,9 puan, Ankara’da 3,5 puan, ?zmir’de ise 3,8 puan azalm??t?r.
May?s’ta reel konut fiyat endeksi (Eylül 2017=100) ?stanbul’da 162,8, Ankara’da 186,4, ?zmir’de ise 173 olmu?tur.
?ekil 2: Üç büyük ilde reel sat?l?k fiyatlar? (2017 Eylül=100)
Reel fiyatlarda y?ll?k de?i?im negatifte devam ediyor
A?ustos 2022’de yüzde 65,8’e ula?an y?ll?k reel fiyat art??? Eylül 2022’den itibaren h?zla ini?e geçmi?tir.
Büyük depremin etkisiyle ?ubat 2023’te geçici olarak yükselen y?ll?k reel fiyat Mart’tan itibaren yeniden azalmaya ba?lam?? ve May?s 2024’te y?ll?k fiyat de?i?imi oran? Nisan 2024’e k?yasla 4,7 puan azalarak yüzde -21 ile negatif de?erlerde seyrini sürdürmü?tür.
?ekil 3: Türkiye genelinde sat?l?k konut reel fiyatlar?n?n y?ll?k de?i?imi (%)
Cari fiyatlarda art?? yava?l?yor
Cari fiyatlardaki art?? oran? ?stanbul’da yüzde 1, Ankara’da yüzde 1,5, ?zmir’de ise yüzde 1,2 olmu?tur.
Ortalama konutun m2 fiyat? May?s 2024 itibariyle ?stanbul’da 39.455 TL, Ankara'da 21.564 TL ve ?zmir'de 33.013 TL’dir.
?stanbul’da zirveye yüzde 240,9 Temmuz 2022’de ula??ld?ktan sonra dü?ü? ba?lam?? ve y?ll?k fiyat art??? May?s 2024’te yüzde 35,5’e gerilemi?tir.
Ankara ve ?zmir'de ise zirveye Eylül 2022’de ula??lm?? yüzde 205,6 ve yüzde 183,1 olmu?tur. May?s 2024’te ise bu iki ilimizde y?ll?k art?? oranlar? s?ras?yla yüzde 45,1’e ve yüzde 40,1’e gerilemi?tir
?ekil 4: Türkiye ve üç büyük ilde sat?l?k konut ilan fiyatlar?n?n y?ll?k de?i?imi (%)
Konut talebinde yava?lama
2023 ?ubat ay?ndaki depremden sonra çok sert bir dü?ü? gösteren konut talebi Temmuz’daki art??tan sonra Kas?m’a kadar dü?mü?tür.
Konut talebi Aral?k’ta art?? trendine geçmi?, art?? ?ubat ay?na kadar devam etmi?tir. ?ubat’ta 114,2’ye yükselen talep göstergesi Mart’tan itibaren azalmaya ba?lam?? ve Nisan’da 105,6’ya gerilemi?tir.
May?s’ta talebin yeniden yükseli?e geçti?i gözlemlenmektedir. Konut talep göstergesi May?s’ta Nisan’a k?yasla yüzde 10,9 artarak 117,1’e yükselmi?tir.
Konut talebi geçen y?l?n May?s ay?na k?yasla yüzde 5,2 daha dü?üktür.
?ekil 5: Talep göstergesi (2020 ?ubat=100)
Reel kirada y?ll?k de?i?im negatif alanda
Türkiye genelinde enflasyondan ar?nd?r?lm?? reel kirada y?ll?k de?i?im oranlar? uzun süredir azalmaktad?r.
May?s ay?ndan Haziran ay?na istisnai art?? hariç, ortalama reel kirada y?ll?k de?i?im oran? ?ubat 2023’te yüzde 86,6 ile zirve yapt?ktan sonra ini?e geçmi?tir.
?ubat 2024 itibariyle yerini negatif art??lara b?rakan y?ll?k reel kira fiyatlar? de?i?imi May?s ay?nda yüzde -14,6 oldu.
Yani reel kiralar geçen y?l?n ayn? ay?na göre ortalamada yüzde 14,6 dü?üktür.
?ekil 6: Türkiye reel kira fiyatlar?n?n y?ll?k de?i?imi (%)
Cari kira fiyatlar?nda art?? yava?lamaya devam ediyor
Türkiye genelinde cari kira fiyatlar?n?n y?ll?k de?i?imi Mart’tan Temmuz’a kadar dü?tükten sonra A?ustos’ta bir miktar yükselmi?ti.
Ancak kira fiyatlar?n?n y?ll?k de?i?im oran? Eylül’den itibaren dü?ü?tedir. Nisan 2024’te yüzde 50,8 olan kira fiyatlar?n?n y?ll?k de?i?im oran? May?s 2024’te yüzde 49,8’e gerilemi?tir (?ekil 7).
?ekil 7: Türkiye ve üç büyük ilde bir önceki y?l?n ayn? ay?na göre cari kira fiyat? de?i?imi (%)
Kiral?k konut piyasas?nda talebin önemli bir özelli?i de mevsimsel etkiye aç?k olmas?d?r. Nisan ve Eylül aylar? aras?nda artan talep, izleyen aylarda azalmakta, k?? aylar?nda ise nispeten dura?an bir seyir izlemektedir.
Bahar ve yaz aylar?nda kiral?k konut talebinde ortaya ç?kan bu yükseli?te tayinle il de?i?tirenlerin ve üniversite ö?rencilerinin etkili olduklar? dü?ünülebilir.
Bu nedenle talep göstergesinde de?i?imler yorumlan?rken mevsimsel etkiler göz önünde tutulmal?d?r.
Kiral?k konut talep göstergesi A?ustos - Kas?m aras?nda dü?erken Aral?k’tan sonra hafif tempoda art?? e?ilimine girmi?tir.
May?s ay?nda kiral?k konut talep endeksi yüzde 19,7’lik güçlü bir art?? göstermi?tir.
Y?ll?k bazda bakt???m?zda ise kiral?k konut talebindeki art?? yüzde 3,4’tür.
?ekil 8: Talep göstergesi (2020 ?ubat=100)
Yorum Yazın