Çukurova Üniversitesi’nde Fenilketonüri Günü kapsamında düzenlenen etkinlikte erken tanının önemi, yenidoğan topuk kanı taraması, tedavi süreçleri ve Türkiye’de fenilketonüri sıklığı ele alındı.
Çukurova Üniversitesi (ÇÜ) Çocuk Metabolizma ve Beslenme Bilim Dalı tarafından Ulusal Fenilketonüri Günü kapsamında, fenilketonüri hastaları ve ailelerine yönelik bir farkındalık etkinliği düzenlendi.
Etkinlikte, fenilketonürinin (PKU) erken tanısında yenidoğan döneminde alınan topuk kanı örneğinin önemi, toplum sağlığı üzerindeki etkileri ve güncel tedavi yaklaşımlarında karşılaşılan sorunlar ele alındı.
Ayrıca yenidoğan tarama programlarının geliştirilmesine yönelik öneriler paylaşıldı.
Çukurova Üniversitesi Çocuk Metabolizma ve Beslenme Bilim Dalı Başkanı ve Ulusal Çocuk Beslenme ve Metabolizma Derneği Başkanı Prof. Dr. H. Neslihan Önenli Mungan, fenilketonürinin kalıtsal bir metabolizma hastalığı olduğunu belirterek, Türkiye’de yaklaşık 1/4500 oranında görüldüğünü ve ülkenin dünya genelinde en yüksek riskli bölgeler arasında yer aldığını ifade etti.
Hastalığın yaşamın ilk haftalarında tanı alıp tedavi edilmemesi durumunda kalıcı zihinsel yetersizlik, gelişim geriliği ve davranışsal sorunlara yol açabileceği vurgulandı.
Bu nedenle yenidoğan döneminde yapılan topuk kanı taramasının kritik öneme sahip olduğu belirtildi.
Uzmanlar, topuk kanı uygulamasının bebeklere zarar verdiğine yönelik yanlış inanışların bulunduğunu ancak bu yöntemin güvenli ve hayat kurtarıcı bir tarama aracı olduğunu dile getirdi.
Erken tanı sayesinde hastalığın belirti vermeden saptanabildiği ve kalıcı hasarların önlenebildiği ifade edildi.
Etkinlikte ayrıca fenilketonürinin çekinik kalıtılan bir hastalık olduğu ve Türkiye’de taşıyıcılık oranının yaklaşık 1/16 seviyesinde bulunduğu bilgisi paylaşıldı.
Özellikle akraba evliliklerinin hastalığın görülme riskini artırdığına dikkat çekilerek toplumun bilinçlendirilmesinin önemi vurgulandı.
Hastaların yaşam boyu düşük proteinli özel bir diyet uygulamak zorunda olduğu hatırlatılırken, tedavi kapsamında kullanılan özel mamaların ücretsiz karşılandığı ancak düşük proteinli gıda ürünlerine erişimde yaşanan zorlukların aileler üzerinde ekonomik yük oluşturduğu belirtildi.
Düşük proteinli gıdaların yerli üretiminin artırılması ve erişimin kolaylaştırılmasına yönelik destek mekanizmalarının geliştirilmesinin önemine dikkat çekildi.
Etkinlikte ayrıca yenidoğan tarama programlarının kapsamının genişletilmesi gerektiği ifade edildi.
Erken tanı ile tedavi edilebilen birçok kalıtsal metabolik hastalık bulunduğu hatırlatılarak, bu programların yaygınlaştırılmasının sağlıklı nesillerin yetişmesine önemli katkı sağlayacağı vurgulandı.
Program, fenilketonüri konusunda toplumsal farkındalığın artırılması ve koruyucu sağlık hizmetlerinin önemine dikkat çekilmesi amacıyla tamamlandı.
Yorum Yazın