Uzman Uyardı: Gelecekte Bu Gıdaları Bulamayabiliriz

Dr. Tuğba Kaman, iklim değişikliğinin buğday, mısır ve diğer tarım ürünlerinde verim kaybına yol açabileceğini belirterek gelecekte gıdaya erişimin zorlaşabileceği uyarısında bulundu.

Uzman Uyardı: Gelecekte Bu Gıdaları Bulamayabiliriz
Haberler'de Abone Ol

İklim değişikliği, tarımsal üretimi ve gıda güvenliğini tehdit ediyor. Üsküdar Üniversitesi Dr. Öğr. Üyesi Tuğba Kaman, artan sıcaklıklar, kuraklık ve aşırı yağışların tarım ürünlerinde ciddi verim kayıplarına neden olabileceğini belirterek önemli uyarılarda bulundu. 

Küresel sıcaklıktaki her 1 derecelik artışın buğday veriminde yüzde 6, mısırda ise yüzde 7,4 oranında kayıpla ilişkilendirildiğini açıklayan Kaman, gerekli önlemler alınmazsa bugün marketlerde kolaylıkla bulunan birçok gıdaya gelecekte ulaşmanın zorlaşabileceğini söyledi.

İklim krizinin etkileri yalnızca hava sıcaklıklarında ve doğal yaşamda değil, tarım alanlarında ve sofralara ulaşan gıdalarda da kendisini gösteriyor.

Üsküdar Üniversitesi COP31 Koordinatörlüğü tarafından düzenlenen Sürdürülebilir Gelecek Seminerleri kapsamında gerçekleştirilen “İklim Değişikliğinin Tarıma Etkileri: Kuraklık, Arazi Bozunumu, Biyoçeşitlilik ve İklim Dirençli Tarım” başlıklı etkinlikte, küresel ısınmanın tarımsal üretime etkileri değerlendirildi.

Seminerde konuşan Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu Tıbbi ve Aromatik Bitkiler Program Başkanı Dr. Öğr. Üyesi Tuğba Kaman, iklim değişikliğinin su kaynaklarından toprak verimliliğine, tarımsal üretimden gıda tedarikine kadar geniş bir alanda risk oluşturduğunu belirtti.

Özellikle kuraklık, sel, erozyon ve mevsimsel düzensizliklerin üretim miktarını ve ürün kalitesini olumsuz etkileyebileceğine dikkat çekti.

Sıcaklık Artışı Buğday ve Mısır Üretimini Tehdit Ediyor

Küresel ısınmanın tarımsal verim üzerindeki etkilerine ilişkin bilimsel araştırmalardan örnekler paylaşan Kaman, sıcaklık artışının temel gıda ürünlerinde önemli kayıplara yol açabileceğini söyledi.

Aktardığı araştırma sonuçlarına göre, küresel sıcaklıktaki her 1 derecelik artış buğdayda yüzde 6, mısırda yüzde 7,4, soyada yüzde 3,1 ve pirinçte yüzde 3,2 oranında ortalama verim kaybıyla ilişkilendiriliyor.

Bu oranların küresel ölçekteki araştırma sonuçlarına dayandığını belirten Kaman, iklim değişikliğine uyum önlemlerinin yetersiz kalması durumunda tarımsal üretimdeki kayıpların büyüyebileceğini ifade etti.

Uyum çalışmalarının yeterince uygulanmaması halinde 2050 yılına kadar küresel gıda üretiminde yüzde 14 oranında azalma yaşanabileceğine ilişkin öngörüleri de paylaştı.

Artan sıcaklıkların yalnızca hasat miktarını değil, ürünlerin kalitesini de etkilediğini vurgulayan Kaman, aşırı sıcaklarda tahılların yeterince gelişemediğini, meyvelerin ise normal büyüklüklerine ulaşamayabildiğini belirtti.

Bu durumun ürünlerin pazarlanabilirliğini ve üreticilerin gelirlerini olumsuz etkileyebileceğini söyledi.

“Yapıcı önlemler alınmadığı takdirde bugün market raflarında gördüğümüz birçok gıdaya zamanla erişemez hale geleceğiz.” sözleriyle gıda güvenliğine ilişkin uyarıda bulundu.

Kuraklık ve Aşırı Yağışlar Aynı Anda Tarımı Etkiliyor

İklim değişikliğinin yalnızca sıcaklık artışı anlamına gelmediğini belirten Kaman, yağış düzenlerindeki değişimlerin de tarım açısından ciddi sonuçlar doğurduğunu anlattı.

Bir bölgede uzun süreli kuraklık yaşanırken başka bir bölgede şiddetli yağışların ve sellerin görülebildiğini ifade etti.

Aşırı yağışların eğimli tarım arazilerinde verimli üst toprağı taşıyarak erozyona neden olabildiğini, düz alanlarda ise su birikmesi sonucunda bitki köklerinin yeterli oksijene ulaşamayabildiğini söyledi.

Mevsimsel düzensizliklerin bitkilerin çiçeklenme ve hasat dönemlerini de değiştirdiğine dikkat çekti.

Su yönetiminde yalnızca yağış miktarına odaklanmanın yeterli olmadığını vurgulayan Kaman, önemli olanın bitkilerin suyu ne kadar verimli kullanabildiği olduğunu belirtti.

Kış aylarında kısa sürede gerçekleşen yoğun yağışların toprağa yeterince sızmadan yüzey akışıyla kaybolabildiğini, yaz aylarında ise uzun kurak dönemlerin yaşanabildiğini ifade etti.

Bu nedenle damla sulama sistemleri, toprak nem sensörleri ve doğru sulama zamanlamasının yaygınlaştırılması gerektiğini söyledi.

İklim değişikliğinin zararlı böcekler ve bitki hastalıkları üzerindeki etkilerine de değinen Kaman, sıcaklık artışlarının bazı zararlı türlerin yaşam döngüsünü hızlandırabileceğini belirtti.

Bitkilerin çiçeklenme dönemleriyle arılar gibi tozlayıcıların faaliyetleri arasındaki uyumun bozulmasının da meyve oluşumunu olumsuz etkileyebileceğine dikkat çekti.

Akıllı Tarım ve Yerel Üretim Çözüm Olabilir

Tarımsal faaliyetlerin iklim değişikliğinden etkilendiği kadar sera gazı salımına da katkıda bulunduğunu belirten Kaman, doğru uygulamalarla tarım sektörünün çözümün bir parçası olabileceğini ifade etti.

Hayvancılık faaliyetlerinden kaynaklanan metan salımı, azotlu gübre kullanımı ve doğal alanların tarım arazisine dönüştürülmesinin iklim üzerindeki etkilerine dikkat çekti.

Buna karşılık toprak örtüsünün korunması, ekim nöbeti, biyolojik mücadele ve doğa temelli tarım uygulamalarının yaygınlaştırılmasını önerdi.

Akıllı tarım teknolojilerinin üretim verimliliğini artırabileceğini belirten Kaman, paylaştığı araştırma verilerine göre uygun uygulamalarla verimde yüzde 10, kârlılıkta ise yüzde 29 oranında artış sağlanabileceğini söyledi.

Türkiye'nin farklı coğrafi bölgelerinde iklim risklerine uygun tarım politikaları geliştirilmesi gerektiğini de vurguladı.

Karadeniz ve Akdeniz bölgelerinde drenaj ve erozyon kontrolünün, İç Anadolu ve Güneydoğu Anadolu'da su kaynaklarına uygun ürün planlamasının ve tuzluluk yönetiminin önem taşıdığını belirtti.

Marmara ve Ege bölgelerinde ise kuraklığın izlenmesi ve toprak örtüsünün korunmasının öncelikli uygulamalar arasında bulunması gerektiğini ifade etti.

Türkiye'nin zengin endemik bitki çeşitliliğinin, iklim koşullarına dayanıklı yeni bitki türlerinin geliştirilmesinde önemli bir kaynak olabileceğini söyledi.

Konuşmasını gıda güvenliğinin geleceğine ilişkin bir çağrıyla tamamlayan Kaman, şu ifadeleri kullandı:

“Gelecekte ne yiyeceğimize kim karar verecek? Gelecekte tabağımıza ne geleceğinin kararını iklimin merhametine mi bırakmalıyız, yoksa bilgiyi eyleme dönüştürerek bugünden harekete mi geçmeliyiz?”

Uzman, suyun, toprağın ve biyolojik çeşitliliğin korunmasına dayanan iklim dirençli tarım uygulamalarının yaygınlaştırılmasının gelecekte gıdaya erişimin sürdürülebilmesi açısından büyük önem taşıdığını vurguladı.

İlyas SABANCI

İlyas SABANCI

Yorumlar 0

Yorumunuz moderatör onayından sonra yayınlanacaktır.

Henüz onaylanmış yorum bulunmuyor.