Gaziantepli sanatçı Zeynep Elbeyli, atık ve organik parçaları gümüşle kaplayarak hazırladığı özgün eserlerini COP31 Yeşil Bölge'de sanatseverlerle buluşturdu.
Gaziantep Mozaik Atölyesi'nde sergilenen çalışmalar, tüketim alışkanlıklarını sorgularken atık olarak görülen malzemelerin yeniden değer kazanabileceğine dikkat çekiyor.
Gaziantepli ileri dönüşüm sanatçısı Zeynep Elbeyli, doğadan ve tüketim alışkanlıklarından geriye kalan atık ve organik parçaları sanat eserlerine dönüştürdüğü çalışmalarını COP31 Yeşil Bölge kapsamında ziyaretçilerin beğenisine sundu.
Gaziantep Mozaik Atölyesi'nde gerçekleştirilen sergide, doğanın sunduğu formların gümüşle buluştuğu özgün tasarımlar ilgi gördü.
"Yeniden Görmek" başlığıyla sunulan sergi, atık olarak nitelendirilen malzemelerin değerini ve insanların tüketim alışkanlıklarını sorgulamayı amaçlıyor.
Elbeyli'nin "Öz'ün Sözü" koleksiyonunda doğanın ve tüketimin geride bıraktığı organik parçalar, doğal formları korunarak gümüşle kaplanıyor ve mücevher niteliğinde eserlere dönüşüyor.
Sanatçı, doğadaki her parçanın kendine özgü bir biçimi ve hikâyesi olduğunu vurgulayarak "Bir şeyi değerli yapan nedir?" sorusunu gündeme taşıyor.
Sanatçının TRA/SH/INE çalışmaları ise farklı atık türlerini bir araya getiriyor. Bu eserlerde ışık; karanlıktan aydınlığa, yıkımdan iyileşmeye uzanan dönüşümün simgesi olarak kullanılıyor.
Kolektif bellekten beslenen Kutnu tasarımları da Gaziantep'in geleneksel el sanatlarını çağdaş sanat anlayışıyla buluşturuyor.
Eserlerin ortak noktasının kullanılan malzeme veya teknikten ziyade "yeniden görme eylemi" olduğunu belirten Elbeyli, atıklara yönelik bakış açısının doğayla kurulan ilişkinin önemli bir parçası olduğuna dikkat çekiyor.
Fizyoterapist kökenli bir ileri dönüşüm sanatçısı olduğunu belirten Zeynep Elbeyli, sanat yolculuğunda uzun yıllardır atıkları farklı bir bakış açısıyla değerlendirdiğini söyledi.
Sıfır Atık Vakfı ile ileri ve geri dönüşüm kavramlarının henüz yaygınlaşmadığı dönemlerde evsel atıkları kullanarak aydınlatmalı öyküler hazırladığını ve bu çalışmalarını yıllarca sergilediğini anlatan Elbeyli, sanatında daha güçlü bir farkındalık oluşturmak istediğini ifade etti.
2019 yılında GastroANTEP hazırlıkları sırasında aldığı sergi davetinin kendisi için yeni bir dönemin başlangıcı olduğunu belirten Elbeyli, bu süreçte atıkları altın ve gümüşle buluşturma fikrinin ortaya çıktığını kaydetti.
Elbeyli, sanat anlayışını şu sözlerle anlattı:
"Çöpü biz insanlar üretiyor, sanat dediğiniz zaten doğa. Bir farkındalık yaratmaya çalışıyorum ama demek ki yeterli olmuyor. 'Ben ne yapsam daha derin bir mesaj versem' diye düşündüm.
Bu arayış beni çöpleri altın ve gümüşle buluşturarak yeni bir koleksiyon hazırlamaya itti. Atığın bütünlüğünü bozmadan, ötekileştirmeden, birbirinden farklı ve alakasız atıkları bir araya getirerek bütüncül bir anlatımla öyküler sunarken 'Neden bir çöpten mücevher olmasın' dedim."
Projenin başlangıcında bu fikri hayata geçirebilecek hazır bir yöntemin bulunmadığını belirten Elbeyli, uzun araştırmalar sonucunda bir atölyede zahmetli de olsa çözüm bulduğunu ve projenin yaklaşık 6 yıl sürdüğünü söyledi.
Dünyanın farklı coğrafyalarından biçimlerini beğendiği yaklaşık 5 bin parçayı topladığını, bu parçaları yıllarca evinde kurutarak elediğini anlatan sanatçı, doğanın kendine özgü kuralları bulunduğunu vurguladı.
Elbeyli, "Burada doğanın o sessiz dilini, fısıltısını içimizde hissettik. Bize diyordu ki 'Benim kalıplarım yok ama kurallarım var.' İnsan olarak doğanın sahibi gibi zannediyoruz kendimizi, oysa sadece bir paydaşıyız" ifadelerini kullandı.
Bu farkındalığı sanat aracılığıyla yaygınlaştırmak amacıyla 387 eserden oluşan "Öz'ün Sözü" koleksiyonunu "Doğanın İki Yüzü" adıyla sergilediklerini belirten Elbeyli, koleksiyonun dünya kadınlar rekoru ve dünyanın en büyük organik atık sergisi olarak tescillendiğini ifade etti.
Çalışmalarından elde edilecek katma değerle eğitime katkı sunmayı ve üniversitede öğrenim gören kız öğrencilere burs desteği sağlamayı hedeflediğini belirten Elbeyli, Gaziantep Büyükşehir Belediyesi'nden gelen teklifle yeni bir iş birliğine imza attıklarını söyledi.
Gaziantep Büyükşehir Belediye Başkanı Fatma Şahin'in kadın girişimcilere ve sanatçılara verdiği desteğe de değinen Elbeyli, Şahin'in ilk sergisini "Bugüne kadar gördüğüm en orijinal sergiydi" sözleriyle değerlendirdiğini hatırlattı.
Başkan Şahin'e teşekkür eden Elbeyli, şöyle konuştu:
"Kadın girişimcileri desteklediğini, ne kadar çabaladığını görüyorum. Bakanım bizim şehrimiz için gerçekten bir şans.
Ben bir memur çocuğu olarak girişimden uzak bir zihniyete sahipken, o sadece girişimcilere değil sanatçılara da sahip çıkıyor. Ben onunla bu yolculukta buna şahitlik yaptım ve kendisine gerçekten müteşekkirim."
Öte yandan Gaziantep Büyükşehir Belediyesi Kültür, Sanat ve Bilim Daire Başkanlığı bünyesinde faaliyet gösteren Jale Tekinalp Yücel Kültür ve Sanat Merkezi de COP31 kapsamında düzenlediği mozaik atölyesiyle kentin kültürel mirasını uluslararası katılımcılarla buluşturuyor.
Zeugma başta olmak üzere yaklaşık bin 800 yıllık mozaik geleneğinden ilham alan atölye çalışmalarında doğal taş ve cam uygulamaları tanıtılıyor.
Böylece Gaziantep'in köklü sanat mirası, çağdaş sanat çalışmalarıyla birlikte uluslararası ziyaretçilerin ilgisine sunuluyor.