Malatya Büyükşehir Belediye Başkanı Sami Er, COP31 kapsamında katıldığı uluslararası panelde, 6 Şubat depremlerinin ardından kentte yürütülen yeniden yapılanma çalışmalarını anlattı.
Malatya’da 125 bin bağımsız bölümün inşasının tamamlandığını belirten Er, içme suyu, kanalizasyon, yenilenebilir enerji, elektrikli otobüs, tramvay ve yeni viyadük projeleriyle kentin geleceğe hazırlandığını söyledi.
Malatya Büyükşehir Belediye Başkanı Sami Er, COP31 kapsamında düzenlenen “İklime Dayanıklı Şehirler için Çok Düzeyli Yönetişim: CHAMP Taahhütleri ile SURFF Yatırımlarının Buluşması” başlıklı panelde kentin yeniden yapılanma sürecine ilişkin açıklamalarda bulundu.
İLBANK Uluslararası İlişkiler Grup Başkanı Şevket Altuğ Taşdemir’in moderatörlüğünde gerçekleştirilen programa, Finlandiya’nın Turku kentinden İklim Direktörü Risto Veivo ile WRI Türkiye Avrupa Birliği Projeleri Kıdemli Yöneticisi Ayça Bağcı da konuşmacı olarak katıldı.
Panelde Malatya’nın deprem sonrası yeniden inşa sürecini değerlendiren Er, kentin yalnızca yapı stokunun yenilenmediğini, aynı zamanda iklim değişikliği ve afet risklerine karşı daha dirençli bir şehir oluşturulmasının hedeflendiğini ifade etti.
Malatya’da 125 Bin Bağımsız Bölümün İnşası Tamamlandı
6 Şubat depremlerinin Malatya’da büyük yıkıma neden olduğunu belirten Başkan Er, kentte yaklaşık 130 bin bağımsız bölümün hasar gördüğünü söyledi.
Malatya’nın Hatay’ın ardından depremlerden en fazla etkilenen illerden biri olduğunu ifade eden Er, devlet desteği ve yerel kurumların iş birliğiyle kapsamlı bir yeniden yapılanma süreci yürütüldüğünü anlattı.
Er’in açıklamasına göre kentte 125 bin bağımsız bölümün inşası tamamlandı. Bu kapsamda 91 bin 732 konut ve 13 bin 533 ticarethane yapıldı.
Yeniden yapılanma çalışmalarının önemli bölümünün TOKİ ve Emlak Konut tarafından yürütüldüğünü belirten Er, yaklaşık 20 bin konutun da yerinde dönüşüm kapsamında inşa edildiğini aktardı.
Deprem sonrası kentte yalnızca konut ihtiyacına odaklanılmadığını söyleyen Er, yeni yerleşim alanlarıyla birlikte altyapı, ulaşım ve çevre yatırımlarının da planlandığını vurguladı.
İçme Suyu ve Kanalizasyon Altyapısına Milyonlarca Avroluk Kaynak
Malatya’nın deprem ve iklim değişikliği risklerine karşı hazırlanmasında içme suyu altyapısının yenilenmesinin öncelikli olduğunu belirten Er, bu amaçla 136 milyon avroluk finansman sağlandığını açıkladı.
Kent genelindeki eski boruların, özellikle asbestli hatların değiştirilmesi ve su depolarının yenilenmesi için çalışmaların sürdüğünü bildirdi.
6 Şubat depremlerinde önemli su kaynaklarından birinin üç gün boyunca kesildiğini hatırlatan Er, benzer afetlerde su kesintisi yaşanmaması amacıyla 70 milyon avroluk Beydağı İçme Suyu Projesi’nin hazırlandığını söyledi.
Kuluncak ilçesinin içme suyu sorununa çözüm üretmek amacıyla Sivas’tan yaklaşık 50 kilometrelik hatla su getirildiğini belirten Er, bu yatırımın yaklaşık 10 milyon avroluk uluslararası finansmanla gerçekleştirildiğini ifade etti.
Deprem sonrasında yaklaşık 200 bin kişinin yaşayacağı yeni bir yerleşim alanına dönüşen İkizce’de de altyapı yatırımlarının sürdüğünü aktardı.
İLBANK desteğiyle 39,3 milyon avroluk finansman sağlandığını açıklayan Er, bölgede yaklaşık 30 kilometrelik kolektör hattı ve ileri biyolojik arıtma tesisinin hayata geçirildiğini söyledi.
Kent genelinde 572 kilometrelik kanalizasyon altyapısı için 45 milyon avroluk kaynak temin edildiğini de belirten Er, ani ve yoğun yağışlara karşı yağmur suyu altyapısının güçlendirilmesi amacıyla ilave finansman arayışlarının devam ettiğini bildirdi.
Malatya’ya Yeni Viyadük, Tramvay ve Elektrikli Otobüs Projeleri
Deprem sonrası büyüyen yerleşim alanlarının ulaşım ihtiyacını artırdığını belirten Başkan Er, özellikle İkizce bölgesindeki nüfus yoğunluğuna dikkat çekti.
İkizce, Turgut Özal Üniversitesi ve organize sanayi bölgesinin oluşturduğu ulaşım talebi nedeniyle mevcut viyadüğün ilerleyen dönemde yetersiz kalabileceğini ifade etti.
Bu nedenle ikinci bir viyadük ve alternatif yol yapılması için 65 milyon avroluk kredi anlaşması gerçekleştirildiğini açıkladı.
Malatya’da çevreci toplu ulaşım yatırımlarına da ağırlık verileceğini belirten Er, 100 elektrikli otobüs alınmasının planlandığını söyledi.
Elektrikli otobüs alımı için 77 milyon avroluk kaynağa ihtiyaç duyulduğunu ifade eden Er, mevcut 80 dizel aracın da elektrikli sisteme dönüştürülmesinin hedeflendiğini kaydetti.
Kentte 12 kilometrelik tramvay hattı projesinin onaylandığını açıklayan Er, banliyö treni ihalesinin de gerçekleştirildiğini bildirdi.
Söz konusu projelerle Malatya’nın toplu ulaşım altyapısının geliştirilmesi ve ulaşım kaynaklı çevresel etkilerin azaltılması amaçlanıyor.
Güneş Enerjisi Kapasitesi 61,3 Megavata Çıkarılacak
Malatya’nın enerji dönüşümüne ilişkin hedeflerini de paylaşan Er, mevcut 14,5 megavatlık güneş enerjisi santrali kapasitesinin 61,3 megavata yükseltilmesinin planlandığını söyledi.
Projenin gerekli izinlerinin alındığını belirten Er, finansman çalışmalarının devam ettiğini aktardı.
Yenilenebilir enerji yatırımlarıyla karbon salımının azaltılmasının ve belediyenin enerji altyapısının güçlendirilmesinin hedeflendiğini ifade etti.
Deprem enkazlarının değerlendirilmesine yönelik çalışmalar hakkında da bilgi veren Er, 80 hektarlık döküm sahasında beton ve demirin ayrıştırılarak yeniden ekonomiye kazandırıldığını söyledi.
Bu çalışmalar için 10 milyon avroluk finansman kullanıldığını belirten Er, enkaz alanının ilerleyen süreçte rehabilite edilerek millet bahçesi ve saha alanına dönüştürülmesinin planlandığını açıkladı.
Söz konusu dönüşüm için yaklaşık 10 milyon avroluk ek finansman arayışının sürdüğünü ifade etti.
Kapıkaya’da 20 milyon avro maliyetle inşa edilen yeni katı atık tesisinin ise tamamlanma aşamasına geldiğini bildirdi.
Küçük Sanayi Sitesi Bölgesel Ticaret Merkezine Dönüştürülecek
Malatya’da sanayi faaliyetlerinin daha düzenli alanlarda yürütülmesi için çalışmalar yapıldığını belirten Başkan Er, mahalle aralarında faaliyet gösteren bazı işletmelerin şehir dışındaki planlı sanayi alanlarına taşındığını söyledi.
Bu uygulamayla çevre kirliliği, görüntü kirliliği ve gürültünün azaltılmasının hedeflendiğini ifade etti.
İşletmelerin sektörel kümelenme modeliyle belirli alanlarda bir araya getirildiğini anlatan Er, küçük sanayi sitesinin bölgesel ticaret merkezine dönüştürülmesini amaçladıklarını bildirdi.
İstanbul’daki Modoko, Masko ve İMÇ gibi ticaret merkezlerini örnek gösteren Er, yeni sanayi alanlarında toptan satış ve teşhir bölümleri oluşturulmasının planlandığını söyledi.
“Küçük sanayi sitemiz hem şehrimizin hem de bölgemizin cazibe merkezi haline gelecek. Bununla ilgili altyapı ve finansman arayışlarımız devam ediyor.” dedi.
“Geleceğin Malatya’sını İnşa Ettik”
Uluslararası finansman kaynaklarına erişimin önemine de değinen Başkan Er, afetlere dirençli şehirler oluşturulabilmesi için yatırım süreçlerinin hızlandırılması gerektiğini vurguladı.
Deprem sonrasında yürütülen çalışmaların yalnızca yıkılan yapıların yerine yenilerinin yapılmasından ibaret olmadığını belirten Er, çok merkezli, güvenli ve sürdürülebilir bir kent modeli oluşturmayı hedeflediklerini söyledi.
Er, “Biz sadece Malatya’yı yeniden inşa etmedik, geleceğin Malatya’sını inşa ettik. Daha sürdürülebilir, daha güvenli, iklim ve afet risklerine karşı dirençli bir şehir oluşturduk. Malatya, eskisinden çok daha iyi, güzel ve çok merkezli bir şehir haline geldi.” ifadelerini kullandı.
Malatya Büyükşehir Belediyesinin açıklamalarına göre kentte konut, içme suyu, kanalizasyon, ulaşım, enerji ve çevre alanlarında tamamlanan yatırımların yanı sıra finansman ve uygulama aşamasındaki projeler de bulunuyor.